Geon

Dataknooppunt

Gegevens Knooppunt Groningen
Voor de regio Groningen is in september 2016 een regionaal initiatief ontstaan om een gegevensknooppunt in te richten: het Gegevens Knooppunt Groningen (GKG). Het GKG is een uniek samenwerkingsverband van 39 organisaties! Het GKG verbindt regionale en landelijke initiatieven en ontwikkelingen, waarbij maatschappelijke, organisatie-overschrijdende opgaven en de invoering van de omgevingswet het meest in het oog springen.

Samenwerken
Overheden gaan intensiever samenwerken en voor veel vraagstukken heb je elkaar nodig. Het GKG voorziet in een belangrijke behoefte door gegevens bijeen te brengen en verbindingen tussen regionale voorzieningen met landelijke voorzieningen en regionale voorzieningen onderling te leggen. Door de vraag- en themagerichte ontsluiting van gegevens en duiding van gegevens wordt er extra waarde toegevoegd.

Op deze wijze komt een veelvoud van gegevens van andere organisaties laagdrempelig beschikbaar, in de vorm van kaartpresentaties, maar ook grafieken en tabellen. “Gemakkelijk beschikken over goede actuele data is een geweldige kracht van het GKG. Dit bespaart organisaties de zoektocht naar de juiste data en veel tijd. Deze gegevens kunnen vervolgens door de organisaties zelfstandig worden gebruikt voor actuele vraagstukken zoals leefbaarheid, wateroverlast, energietransitie, duurzaamheid, leegstand, omgevingsdomein, zorg en wonen. Het GKG is landelijk, maar ook regionaal uniek en innovatief op het gebied van toegankelijk maken van gegevens.

Drie functies 
Het GKG heeft drie functies. Zij sluiten aan bij actuele regionale en landelijke ontwikkelingen, de omgevingswet, en voorzieningen. Deze functies zijn:

• Mijn Omgeving, bestaande uit de beantwoording van veel gestelde vragen gericht op de fysieke leefomgeving (waar zit wat?);
• Antwoord op maat, hierbij krijgen bestuurders en beleidsmedewerkers antwoorden op specifieke vragen;
• Data op maat, hierbij kunnen specialisten en materiedeskundigen de meest actuele gegevensbestanden voor eigen analyse naar zich toe halen.

Met deze functies moet het GKG een verbindingspunt, een vraagbaak en een basisvoorziening voor overheden, onderwijsinstellingen, bedrijven en burgers zijn.

Samen werken en data delen
“Het GKG dient een breed belang. Het belangrijkste van het GKG is het samenwerken en gegevens delen. Met elkaar in gesprek komen. Netwerken. Samen laten we als regio de rest van het land zien dat je met onderling vertrouwen veel kunt bereiken!” aldus Bert Gerlofs algemeen projectleider GKG en één van de initiatiefnemers van het GKG.

Bernard van Dam is vanuit de provincie Groningen trekker van het Gegevensknooppunt Groningen. Als leider van het Programmateam Omgevingswet maakte hij kennis met het knooppunt. De nieuwe Omgevingswet bundelt 26 bestaande wetten op het gebied van bouwen, milieu, water, ruimtelijke ordening en natuur. Voor de wet moeten overheden digitaal allerlei informatie aanleveren op kaarten. Hiervoor biedt het Gegevensknooppunt Groningen kansen.

“Voor mij is het Gegevensknooppunt Groningen een instrument om het delen van informatie op een hoger niveau te tillen”, vindt Bernard van Dam. “Vanuit de Omgevingswet worden allerlei eisen aan ons gesteld op het gebied van informatie en digitalisering. Daar voldoen we nog niet voor 100 procent aan. Door de samenwerking in het Gegevensknooppunt komen we daar verder mee.”

Het aller belangrijkste van het GKG is het onderliggende proces. Samenwerken en delen met een community als organisatievorm is een uitdaging die het GKG moet gaan realiseren. Daar gaat verreweg de meeste tijd in zitten. De community als organisatievorm biedt veel kansen, maar stelt ook verplichtingen jegens elkaar. Er zijn veel vrijheden, maar ook afhankelijkheden. En dat zijn organisaties niet gewend. De betrokken organisaties moeten elkaar daarom voldoende ruimte geven om te kunnen leren en te kunnen ervaren. Door in gesprek met elkaar te zijn over maatschappelijke vraagstukken en thema’s ontstaat er vertrouwen. Dat heb je nodig om tot ketensamenwerking te komen.

Ten grondslag aan de opbouw en inrichting van het GKG ligt co-creatie. De 39 deelnemende organisaties van het GKG zijn een uniek gezelschap uit het bedrijfsleven, overheid en onderwijs. Waarachtig een enorme uitdaging waar met veel energie aan wordt gewerkt en de reacties vanuit de deelnemende organisaties positief zijn. Nergens in Nederland wordt nog op deze manier samengewerkt op het gebied van het toegankelijk maken van gegevens.

“Samen werken en data delen”